Nieuwe woonlandschappen, verplaatsen en verblijven

De extensieve groei van de Europese stad in de afgelopen vijftig jaar leidde tot gebruik van omvangrijke gebieden aan de rand van de stad teneinde nieuwe terreinen en de bijbehorende infrastructuur te ontwikkelen. Deze buitenwijken ontwikkelden zich lineair en als gefragmenteerde bebouwing. Daar tussenin vormden zich - al dan niet gebruikte - ruimten. Tegelijkertijd liet de stad gebieden, waarvan de oorspronkelijke functie verloren ging, braak liggen. Dit leverde het omgekeerde van een stad op, waarbij de stedelijkheid was samengesteld uit verwaarloosde en verlaten leegten. Europan 5 stelt de vraag hoe deze restgebieden konden worden omgevormd tot woongebied. Kunnen nieuwe vormen van stedelijk landschap worden ontwikkeld die zich onttrekken aan rigide, functionalistische planvorming? En, als er niet langer naar wordt gestreefd de totale stad te beheersen, hoe kunnen deze verschillende soorten restgebied dan worden omgezet naar evenzoveel kansen voor stedelijke versterking? Hoe kunnen stad, woongebied, landschap en architectuur opnieuw een geheel worden in datgene wat overbleef tussen de bestaande structuren van de stad, in de verscheurde en onderbroken structuur van de modern metropolis?

Jury - Joan Busquets, Bert Dirrix, Gerard Maccreanor, Bert van Meggelen, Carel de Reus, Marietje van Rossen, Mariet Schoenmakers, Marcel Smets, Carel Weeber.

Jury Europan 5

Locaties

Almere Tussen spoor en Evenaar - De locatie ligt tussen de spoorlijn Amsterdam-Lelystad en de intern gelegen hoofdontsluitingsweg (de Evenaar). Voor de ontwikkeling van de locatie wordt gedacht aan een gecombineerde c.q. geïntegreerde vorm van wonen, werken en recreëren, zowel individueel als collectief. Met een effect dat het niveau van de buurt, het stadsdeel en wellicht ook de stad overstijgt en met bijzondere aandacht voor informatie- en communicatietechnologie.

Amersfoort stationslocatie Vathorst - Op deze locatie in de toekomstige wijk Vathorst wordt een programma met een menging van wonen, werken en voorzieningen geconcentreerd. De stationslocatie zal het bruisende zwaartepunt zijn van Vathorst. De planlocatie, direct aan het station, kent een programma van woningen en nader aan te geven functies (voorzieningen, kantoren).

Amsterdam-Oost Polderweggebied - Het gebied zal veel intensiever bebouwd gaan worden dan het geval is, met een gemengde invulling van winkelcentrum, woningen, bedrijven en voorzieningen. Een deel van de bestaande bebouwing wordt gehandhaafd, een deel wordt gesloopt. Op de planlocatie moet een programma van woningen, parkeerplaatsen, bedrijfs- en kantoorruimte en voorzieningen worden gerealiseerd.

Haarlemmermeer IJtochtzone - De IJtochtzone flankeert een toekomstige woningbouwlocatie, gekoppeld aan een tocht en een hoogspanningsleiding. Naast een woningbouwprogramma van grondgebonden woningen zijn er in de zone scholen, sportzalen, groenvoorzieningen en speelplekken gedacht, maar ook een politiepost, een gezondheidscentrum, buitenschoolse kinderopvang en een wijkservicecentrum. Centraal staat een ontwerp voor de politiepost en het gezondheidscentrum, gecombineerd met woningen.

Rotterdam Kop van Zuid - Het studiegebied bevindt zich aan weerszijden van de nieuwe Laan op Zuid, een van de hoofdontsluitingswegen van het centrum van de stad. Een deel van het gebied dient een parkachtig karakter te krijgen; in het gebied ten westen van de Laan op Zuid dient aansluiting te worden gezocht met de aangrenzende stadsvernieuwingswijk. Het programma omvat woningen en parkeerplaatsen, bedrijfsruimte en voorzieningen.

Prijswinnaars