Voor locaties
Algemeen
In een samenwerkingsverband van gemiddeld vijftien Europese landen organiseert Europan elke twee jaar een ideeënprijs op het gebied van architectuur, stedenbouw en landschap. Europan beoogt hiermee een bijdrage te leveren aan de reflectie op en het debat over de Europese stad.
Jonge en veelbelovende professionals worden uitgenodigd oplossingen aan te dragen voor reële locaties. Gemeenten en/of opdrachtgevers stellen de locaties beschikbaar en Europan organiseert de prijsvraag. De deelnemende locaties ontvangen een veelheid aan vernieuwende ideeën en analyses, gemaakt door de nieuwste generatie talentvolle ontwerpers. Deelname aan Europan zorgt voor een inhoudelijke stimulans; op lokaal, nationaal en internationaal niveau vinden er inspirerende gedachtewisselingen plaats met experts en talentvolle ontwerpers over de locaties. Voorbeelden van opdrachtgevers die in het verleden een locatie voor Europan beschikbaar stelden zijn: Bouwinvest (E10, Maastricht), Haag Wonen (E10, Den Haag), Lefier (E10, Emmen), Mitros (E10, Utrecht), Nijestee (E9, Groningen) en Ymere (E9, Amsterdam).
Realisaties
Europan onderscheidt zich van andere ideeënprijsvragen doordat de deelnemende gemeenten en opdrachtgevers aan het begin van de prijsvraag de intentie uitspreken om de eersteprijswinnaars ook daadwerkelijk een opdracht te geven. Dit kan zijn in de vorm van realisatie van het prijswinnende plan, of in de vorm van een alternatieve opdracht. In Nederland zijn sinds de uitslag van de eerste Europanprijsvraag in 1990 negen plannen gerealiseerd. Daarnaast zijn er vele projecten in diverse stadia van uitvoering en planvorming. In het archief is informatie te vinden over alle winnaars en hun plannen.
Het winnen van Europan kan voor de jonge ontwerpers een stap zijn in de richting van een eigen bureau. Dankzij vooruitstrevende opdrachtgevers en de steun van gemeenten is naar aanleiding van de Europanprijsvragen een groot aantal bureaus opgericht, waarvan vele inmiddels tot de bekende bureaus van Nederland kunnen worden gerekend, zoals MVRDV, NL Architects, S333, SeARCH, Dick van Gameren architecten, Atelier Kempe Thill, Arons & Gelauff.
Gerealiseerd Europanproject Haarlem, Higgs Young Architects
|
Gerealiseerd Europanproject Groningen, S333
|
Gerealiseerd Europanproject Nijmegen, Dick van Gameren & Bjarne Mastenbroek
|
Organisatie
Europan is een Europese organisatie (organisatieschema, PDF). In de gemiddeld vijftien deelnemende landen zijn nationale secretariaten gevestigd die de prijsvraag in hun land organiseren. De coördinatie van Europan is in handen van Europan Europa, dat in Parijs zetelt.
Het projectbureau van de stichting Europan Nederland - gevestigd in Rotterdam - organiseert de prijsvraag en het realisatietraject in ons land. De stichting Europan Nederland werd in 1988 opgericht en wordt in het kader van de Cultuurnota gefinancierd door de ministeries van OCW en IenM én door de deelnemende gemeenten en ontwikkelaars.
Wat biedt Europan?
Europan biedt de aanbieders van een prijsvraaglocatie:
- een veelheid aan ideeën en analyses voor de aangeboden locaties
- profilering op Europees niveau
- publiciteit, onder andere door publicaties op nationaal en internationaal niveau
- een inhoudelijke stimulans
- een breed Europees netwerk
- gedachtewisselingen op lokaal, nationaal en internationaal niveau
- jurering door een hooggekwalificeerde, internationaal en divers samengestelde jury
Jonge ontwerpers die zich buigen over de problemen in de Europese stad brengen vaak onverwachte, vernieuwende ideeën naar voren. Hierdoor worden - soms vastgeroeste - denkpatronen doorbroken en krijgt de toekomst een kans. Dit biedt gemeenten en ontwikkelaars een mogelijkheid de sleur van de alledaagse praktijk te doorbreken en zich te profileren als vooruitstrevend en toekomstgericht.
In de ruim twintig jaar van zijn bestaan realiseerde Europan met zijn activiteiten een groot Europees netwerk van gemeenten, ontwikkelaars, architecten en stedenbouwkundigen. Europan is hét Europese platform voor uitwisseling van ervaringen en ideeën over de Europese stad.
In Nederland worden voor elke locatie tientallen plannen ingeleverd, die stuk voor stuk aanleiding kunnen zijn eigen standpunten te herzien of bij te stellen.
Met deelname aan Europan neemt een gemeente of opdrachtgever deel aan evenementen op Europees niveau, waar ontmoetingen met collega's uit andere landen centraal staan. Discussies over gemeenschappelijke problemen en uitwisseling van ervaringen leveren een verbreding van de visie op.
Met het uitbrengen van inhoudelijk interessante en verzorgde publicaties over de prijsvraagresultaten en de gerealiseerde projecten vestigt Europan niet alleen de aandacht op zichzelf, maar ook op de deelnemende gemeenten, ontwikkelaars en ontwerpers. Daarnaast geeft het prijsvraagtraject de deelnemers de mogelijkheid zich te profileren op het nationale en het internationaal podium.
Wat vraagt Europan?
Europan vraagt van de aanbieders van een prijsvraaglocatie:
- gemeenten en ontwikkelaars die - bij voorkeur gezamenlijk - een uitdaging willen aangaan
- een locatie die aan de beschrijving voldoet
- een programmabeschrijving
- digitaal materiaal voor de deelnemende architecten
- ondertekening van een overeenkomst met wederzijdse rechten en plichten
- de (ondertekende) intentieverklaring de winnaar een opdracht te verstrekken
- een deelnamebedrag
